Sır Dolu Hayatlar | Wolfgang Amadeus Mozart

[Risus]

Merhabalar. Sır dolu hayatlar ismiyle bir biyografi serisi hazırlıyorum. Ünlü bilim adamları,düşünürleri,filozoflar ve dahası kişilerin hayatlarına dair bilinen/bilinmeyenleri araştırıp derleme tarzında hazırlıyorum. Bu yazı serisi www.masonlar.org sitesine özeldir.


( Bir önce ki Sır Dolu Hayatlar yazısı: http://masonlar.org/masonlar_forum/index.php?topic=17437 )

Wolfgang Amadeus Mozart  (Johannes Chrysostomus Wolfgangus Theophilus Mozart)







36 yaşında iken henüz çözülememiş olan bir nedenle bu dünyadan göç eden müzik dehası Mozart’ın kısa hayatının hikayesi...


1756 yılında Salzburg’da doğdu, 1791 yılında Viyana’da öldü. Babası Salzburg başpiskoposluğu orkestrasında keman çalan ve birçok bestesi bulunan bir müzikçiydi. Mozart daha 3 yaşında iken kız kardeşi Maria Anna Nannerl’in çaldığı klavsen parçalarını öğrenip kendi kendine çalmaya başlayınca babası ondaki dehayı farketti.


Salzburg




Viyana




Maria Anna Nannerl





Mozart’ın iyi bir müzisyen olmak için doğuştan gelen olağanüstü özellikleri vardı. Kulağı o denli hassastı ki bir kemanın, notanın sekizde biri kadar akort düşüklüğünü farkedebilirdi. Aşırı gürültülü ve çirkin seslere karşı tepkisi ise baygınlık geçirebilecek kadar şiddetlenebiliyordu.

İlerleyen zamanlarda Mozart’ın müzik dışında aritmetik ve resime karşı da yeteneği olduğu ortaya çıkıyordu. Bu harika çocuğa karşı ilginin artması üzerine babası çocuklarının sayesinde para ve şöhret kazanabilmek için oğlunu ve kızını da alarak Avrupa şehirlerini dolaşmaya ve konserler vermeye başladı.



Mozart Family




Küçük Mozart’ın Münih ve Viyana’da (İmparatoriçe Maria Theresa) hayranlıkla karşılanması üzerine 1763’te babası onu bu kez üç yıl süren ikinci bir geziye çıkardı: Güney Almanya, Paris, Londra (Jo-hann Christian Bach ile karşılaşma), dönüşte Hollanda, Fransa, İsviçre ve Almanya’ya uğrayan Mozart, gittiği kentlerde döneminin müzik ustalarını piyanosu ve besteleriyle hayran bıraktı. 1767-1769 arasında Viyana’da kaldıktan sonra iki yıl kadar sürecek olan görkemli İtalya yolculuğuna çıktı.


İmparatoriçe Maria Theresa





Konserleri Simgeleyen Bir Tablo




Milano, Roma, Napoli, Venedik ve Bologna’da yalnızca virtiöz ve besteci olarak değil, aynı zamanda olağanüstü müzik bilgisiyle de olay yarattı. Bologna Filarmoni Akademisi’ne alındı. Papa onu Altın Mahmuz Şövalye Nişanı ile onurlandırdı. Salzburg’da başpisokopsluk kapellasında konzertmeister olmasına karşın, ikinci bir İtalya yolculuğu için izin aldı (1771).


Bologna Filarmoni Akademisi




Papa Clement XIV





Mozart klavsenin dışında keman ve org çalmasındaki ustalığı ile, herşeyden önemlisi de doğaçlama çalması ile izleyenlerini hayrete düşürüyordu. 5 yaşında manuet, 7 yaşında konçerto, 8 yaşında ise senfoni besteledi.

Babası ve kızkardeşi ile dolaştığı Avrupa turnesinde krallar ve kraliçelerin önünde çaldı.Her seferinde yeni bir eser ile ortaya çıkan Mozart’ı dinleyebilmek için soylular birbiri ile yarıştılar. Çağdaşı ünlü ressamlar Mozart ailesinin portre ve resimlerini yaptılar.

Voltaire ve Goethe gibi ünlü düşünürlerde bu dinleyiciler arasındaydı ve bu küçük çocuğun günün birinde müzik sanatının en büyük ustaları arasında adının sayılacağından emin olduklarını söylediler.



"Mozart müzik sanatında ulaşılmazlığın simgesidir. Şiirde Shakespear'in olduğu gibi. Onun sanat evreninde belirişi açıklanması olanaksız bir mucizedir." J.W.Goethe


J.W.Goethe




Voltaire




Milano’da bir arşidükün düğünü için bestelediği Ascanio in Alba operası, Hasse’ nin aynı düğün için yazdığı operadan daha büyük başarı kazandı. Ekim 1772 -Mart 1773 arasındaki üçüncü İtalya yolculuğu meslek yönünden pek başarılı olmadı (yaylılar dörtlüleri, Lucia Stilla operası). 1777’ye kadar Salzburg’da kaldı, aynı yıl annesinin eşliğinde Münih ve Mannheim üzerinden Paris’e gitti. Annesinin Paris’teki beklenmedik ölümünün ardından Salz-burg’a döndü.


Ascanio in Alba Operası




Lucia Stilla Operası









Mozart hiçbir zaman kendisini bu ihtişama ve cazibeye kaptırmadı.Sadece besteleri ile uğraştı. 25 yaşına kadar o şehirden bu şehire dolaştı.Bu zorlu yolculuklar zaten zayıf ve sağlıksız olan bünyesini fazlaca yıprattı.

Hayret edici yönlerinden biri de o zaman için oldukça ölümcül olan çiçek, tifo ve mafsal romatizması gibi hastalıkları atlatması ve bu süreçte de ürün vermeye devam etmesidir. Ablası anılarında Mozart’ın bu zorlu yolculuklarda “Ben ülkesini teftişe çıkan küçük bir kralım” diyerek kendince bir eğlence yarattığını ve geçtikleri yerlere bir takım ilginç adlar taktığını anlattı.

Bu eşsiz deha maalesef çocukluk nedir bilmedi, ancak ölünceye dek çocuk ruhuna bağlı kaldı.Yaşamı boyunca iyi ve saf karakteri yanında çocuksu neşe ve espri anlayışını hep muhafaza etti.


Mozart ve kızkardeşini simgeleyen tablo




1781’de başpiskopos ile anlaşmazlığa düşerek Salzburg’dan ayrıldı ve Viyana’ya yerleşti. 1782’de C.M.Weber’in kuzeni Konstanze We-ber ile evlendi. 1787’de Prag için Don Giovanni operasını bestelediği yıl, imparator tarafından kendisine küçük bir maaş bağlandı.


Konstanze We-ber




Don Giovanni Operası




Hayattaki küçük zevklerden tad alırdı, ümitsizliğe kapılmak hiçbirzaman harcı değildi. İnsanlarla beraber olmaktan, bilardo oynamaktan, dans etmekten ve Türk kahvesi içmekten hoşlanırdı. Kısacık yaşamı onur ve şan yönünden parlak biçimde sürmesine rağmen maddi durumunu düzeltemedi. Yaşamı boyunca ekonomik sıkıntı çekti. Dersler vererek ve halk konserleriyle yetinerek hayatını kazanmaya çalıştı. Mozart’ın otuz altı yaşını doldurmadan vakitsiz ölümünde çocukluğunda geçirdiği ağır hastalıkların ve yapılan yıpratıcı yolculukların etkisinin büyük olduğu kabul edilmektedir.







2 Farklı Teori!


1.

Cenazesi bile fakirlere uygulanan yöntemlerle kaldırıldı, hatta mezarının nerede olduğu bilinmemektedir.



2.

1791’de Viyana’da Requiem!i bitirmeden 35 yaşında tifodan öldüğünde, hiçbir tören yapılmaksızın bir yoksullar mezarlığına gömüldü.



Mozart'ın Ölümünü Simgeleyen 2 Tablo







Gelmiş geçmiş bestecilerin en büyüklerinden biri olan Mozart, kısa yaşamına, içinde 20 opera, 51 senfoni, 25 piyano konçertosu, keman ve piyano için 40 sonat, 23 yaylılar dörtlüsü, 18 piyano sonatı olmak üzere 600 dolayında eser sığdırdı. Hiçbir besteci, döneminin Avrupa müziğini Mozart kadar özümsemiş, biçimlendirmiş ve yüceltmiş değildir. 6 yaşında beste yapmaya başlayan sanatçı, yaşamının son 10 yılında unutulmaz başeserlerini verdi. Mozart sosyeteye bağlı, bağlı, saraya özgü rokokoyu doruğuna ulaştırırken, aynı zamanda onun çöküşünü hazırladı: Müzikte bağımsız, kendi kendinden sorumlu tekil kişiliğin yolu ilk kez Mozart tarafından açıldı. Doğumunun 200. yıldönümü (1991), aralarında Türkiye’nin de bulunduğu bir çok ülkede “Mozart Yılı” ilan edildi. Operalarının, senfonilerinin, konçertolarının, vb yıl boyunca sahnelenmesi, çalınması kararlaştırıldı.





Eserleri


Başlıca operaları: İdomeneo (1781) Die Entführung aus dem Serail (Saraydan Kız Kaçırma) 1782, Figaros Hochzeit (Figaro’nun Düğünü) 1786, Don Giovanni (1787), Cosifan Tutte (1790), Die Zauberflöte (Sihirli Flüt) 1791.

En ünlü senfonileri: Re majör (1786), Mibemol majör (Jüpiter) 1788.

Ünlü serenatları: Eine Kleine Nachtmusik (Küçük Bir Gece Müziği) 1787, Haffner Serenadı (1776). Öteki tanınmış eserlerinden La majör piyano sonatı (KV 331) ünlü Türk Marşı ile (Allaturca Marsh) sona erer. Figaro’nun Düğünü, 4 perdelik komik operası. İlk kez 1786’da Viyana’da sahnelendi. Fransız yazarı Beaumarchais’nin (1732-1799) le Mariage de Figaro (Figaro’nun Düğünü) adlı komedisinden yararlanarak Lorenzo da Ponte (1749-1838), 1784’te eserin italyanca librettosunu yazdı. Konusu 18. yüzyılda Sevilla yakınlarında bir şatoda geçer. Kont Almaviva’nın aşk serüvenleri, uşağı Figaro’nun nişanlısı Susanna’ya göz koyması, Figaro’nun çevirdiği dolaplarla efendisini alt etmesi ve sonunda sevdiği kızla evlenmesi anlatılır. Orkestra ve sahne müziği olan bu eserde yalnız eşlik etmekle kalmayıp karakterleri güçlü biçimde çizer, sahnedeki olaylara ve en karışık durumlara da uyar. Eser, “opera buffa” (komik opera) türünün kendine özgü eşsiz bir örneğidir. Mozart, Beaumarchaise’nin oyunu üzerine Ponte’nin büyük ustalıkla gerçekleştirdiği metni parıltılı, canlı, alabildiğine tatlı bir müzikle süsleyerek her çağda sevilecek bir opera yarattı.


Bazı Eserleri Dinleti

www.youtube.com/watch?v=Rb0UmrCXxVA

www.youtube.com/watch?v=E2LM3ZlcDnk

www.youtube.com/watch?v=_hj0Pl-aSQU

Ancietns


www.masonlar.org



Kaynaklar:

https://www.nkfu.com
http://tr.wikipedia.org/
http://www.faydaliseyler.net/
http://youtube.com
http://www.bilgiustam.com/
http://www.kimkimdir.gen.tr/