Masonlar.org - Harici Forumu

 

Gönderen Konu: TOLERANS – 2  (Okunma sayısı 2566 defa)

0 Üye ve 1 Ziyaretçi konuyu incelemekte.

Kasım 15, 2009, 01:33:31 ös
  • Seçkin Üye
  • Uzman Uye
  • *****
  • İleti: 7281
  • Cinsiyet: Bay


Tolerans, hoşgörü müdür?


Bu sorunun yanıtını vermek için “hoşgörü” kavramından başlayalım.

Hoşgörünün oluşumunda bir hoşgören bir de hoşgörülen vardır.

Hoşgören doğru olanı bilen ya da kendisini öyle görendir. Hoşgörülen ise yanılgılı tutum içinde olan ya da hoşgören tarafından öyle nitelenendir.

Hoşgören bağışlayıcı davranan, hoşgörülen ise bağışlanandır.

Bu anlamda hoşgören, hoşgörülenden daha üstün bir durumdadır ya da kendisini öyle sayar. Hoşgörü olayını o belirler ve uygular. Hoşgörülen ise pasif bir tutumla hoşgörülmeyi bekler.

Toleransta ise iki eşit düzeyde ya da öyle tutulan kişinin birbirlerine uyumu söz konusudur. Bir denge vardır. Diğerine tolerans gösteren, toleransla karşılanandan daha üstün değildir. Her ikisi de birbirine tolerans gösterir.

Tolerans kavramına bu bakış açısıyla yaklaşarak hoşgörü ile tolerans arasına kesin bir ayırım koymaya kalkışanlar da vardır. Ancak unutmayalım ki toleransta da bir tolerans gösteren, bir de tolere edilen yani toleransla karşılanan vardır; bu süreç karşılıklı olsa bile bu böyledir.

Üstelik toleransın, “formel tolerans” (biçimsel tolerans) diye adlandırılan bir tarzı da söz konusu olabilmektedir. Bu tür toleransta, biri diğerinden daha üstün olduğunu, ancak diğerine göz yumduğunu öne sürer.

Daha sonra tolerans kavramının içeriğine gireceğim. O zaman, bu kavramının içeriğinde hoşgörünün de bulunduğu görülecek. Ancak bu öğenin yanında başka öğelerin yer aldığını da göreceğiz; “başkalık”, “katlanma”, “göz yumma” gibi...

Gerek din ya da vicdan özgürlüğü gerekse düşünce özgürlüğü konularını incelerken, bunların tümünde hoşgörü yerine tolerans sözcüğünün kullanılması daha doğru olur.

Felsefe tarihinde tolerans kavramının gelişimini incelemek, insan düşüncesinin ve vicdan özgürlüğünün din-devlet baskısı altından kurtulmak için giriştiği savaşların tarihçesini gözden geçirmenin yanı sıra özgür düşüncenin, dolayısıyla toleransın karşıtı olan bağnazlığın tarihini incelemeyi gerektirir. Bir diğer deyişle, tolerans konusunu salt din ve vicdan özgürlüğü açısından incelemek yetersiz kalır. Felsefi açıdan bu kavramı incelerken, sınırı biraz daha genişletmek; ırk, cinsiyet, renk ayırımcılığı, özellikle insanların düşünce farklılıklarından doğan karşıtlıkları da konu kapsamına girer. Elbette kültür, gelenek ve töre farklılıkları da bu bağlamda önemli bir etkendir.

Tolerans Kavramının Tarihteki Değişimi

Tarihte uzun yıllar, tolerans kavramı sadece din ve vicdan özgürlüğü açısından incelenerek değerlendirilmişti. Oysa günümüzde bu kavramı salt o ölçüde incelemek, kısır kalır. Konuyu özellikle “düşünce özgürlüğü” bakımından incelemek ise, hem açılımını genişletmek hem günümüz toplumlarında yaşanan bazı sorunlara değinmek bakımından önem kazanır.

Nitekim tarihte dinsel toleranssızlığa yalnızca farklı bir din anlayışı olan inanç sahibi kişiler değil, birçok filozof ve bilgin de sergilemiştir. Günümüzde tolerans felsefesi incelenirken, işin içine ırk ve cinsiyet ayırımcılığı yanında etnik köken ve sınıfsal ayrımcılık, insan haklarının zedelenmesi, çocuk haklarına karşı umursamazlık, politik ve sosyal baskı, sömürgecilik ve emperyalizm gibi konuları da katmak gerekmektedir.

Toleransın ne olduğunu ve ne olmadığını belirli bazı çizgilerle ortaya koymaya girişmeden önce, bu konuyu yakından ilgilendiren “düşünce özgürlüğü” gibi önemli bir kavrama değinmek, gerek düşünce (fikir) gerekse düşünme (tefekkür) özgürlüğü (hürriyeti) ile toleransın ilişkisini irdelemek gerekiyor.

Şimdi burada duracak, katılımcılara bu aşamaya kadar anlattıklarım üzerinde bir tartışma olanağı verecek ve sonra tolerans kavramı açısından düşünce özgürlüğü konusuna gireceğim.

Bir de tolerans kavramının tarihte yapılmış çeşitli tanımları ya da betimlemeleri var. Onları sonraya bırakıyorum. Bana göre önce ille de düşünce özgürlüğü…


ADAM OLMAK ZOR İŞ AMA BUNUN İÇİN ÇALIŞMAYA DEĞER.


 

Benzer Konular

  Konu / Başlatan Yanıt Son Gönderilen:
3 Yanıt
6344 Gösterim
Son Gönderilen: Eylül 09, 2017, 03:41:44 ös
Gönderen: Etimolog
0 Yanıt
2141 Gösterim
Son Gönderilen: Kasım 16, 2009, 11:23:56 öö
Gönderen: ADAM
0 Yanıt
3101 Gösterim
Son Gönderilen: Kasım 17, 2009, 08:44:36 öö
Gönderen: ADAM
1 Yanıt
2639 Gösterim
Son Gönderilen: Kasım 19, 2009, 12:50:54 ös
Gönderen: Isis
6 Yanıt
4118 Gösterim
Son Gönderilen: Kasım 20, 2009, 06:07:51 ös
Gönderen: ADAM
6 Yanıt
4209 Gösterim
Son Gönderilen: Kasım 21, 2009, 11:53:13 öö
Gönderen: ADAM
1 Yanıt
2972 Gösterim
Son Gönderilen: Kasım 22, 2009, 07:57:12 ös
Gönderen: Prenses Isabella
0 Yanıt
7000 Gösterim
Son Gönderilen: Aralık 22, 2009, 11:00:38 öö
Gönderen: ADAM
0 Yanıt
2293 Gösterim
Son Gönderilen: Şubat 17, 2010, 08:25:01 öö
Gönderen: ADAM
0 Yanıt
2527 Gösterim
Son Gönderilen: Şubat 18, 2010, 08:32:43 öö
Gönderen: ADAM