Masonlar.org - Harici Forumu

Masonluk Bilgidir. Bilimdir. Ilimdir. => Insan => Konuyu balatan: ADAM - Nisan 19, 2012, 03:31:53 s

Balk: Bilgi Nedir? … 2
Gnderen: ADAM - Nisan 19, 2012, 03:31:53 s



Sanýrým bu paylaþým dizisinin birinci bölümünde bilginin tanýmý üzerinde yeterince durduk. Tartýþmalarýmýz artýk bizi yeni açýlýmlara götürmüyor.

Onun için, bilginin türlerine þöyle bir bakalým. Sanýrým bunu yaparsak, önceki bölümde biraz karþýt düþmüþ olduðumuz konulardaki karþýtlýðýmýzýn niçin doðmuþ olduðu da belirecek.

Benim bildiðimce, þayet bilgi bilen ile bilinen arasýndaki iliþki ise ve þayet biz bilen yerine insaný, bilinen yerine de insanýn dýþýnda her þeyiyle somut ve nesnel doða öðeleri arasýnda potansiyelden kinetik durumuna geçmiþ olana alýyorsak, bilginin üç türünden söz edebiliriz.

Bilginin bu üç türüne deðinmeden önce þunu bir kez daha vurgulamalýyým: Bu üç tür ancak ve ancak bilginin belirttiðim biçimde tanýmlanmasý durumunda geçerlidir. Bu nedenle, örneðin katýlýmcýlarýmýzdan Sayýn Karahan bu tanýmý benimsemezse, bilginin benim öngördüðüm kategorilerini de doðru bulmayabilir. (Kuþkusuz tanýmda uyuþtuðumuz katýlýmcýlarýn az sonra vereceðim kategorileri benimsemeleri zorunlu deðildir.)

1.   Görsel ve Deneysel Bilgi:

Bu tür bilgi, duyulara, algýlara, doðal gözlemlere, güncel deneyimlere dayanýr. Burada söz konusu olan deneyim (tecrübe), özellikle yapýlan bir test deðil, yaþam ile kendiliðinden gelendir. Dolayýsýyla bu tür bilgi, insanýn düþünme ve akýl yürütme yeteneðini kullanmadan, yöntemli sýnama ya da deðerlendirmeler yapmadan, belki farkýna bile varmadan edindiði bilgidir.

2.   Bilimsel Bilgi:

Bu tür bilgi, görsel bilgi üzerine insanýn düþünme ve akýl yürütme yeteneðini kullanmasý, deneyler yapmasý, bilginin yinelendiðini izlemesi, kendinden önce baþkalarýnýn yaptýðý deneylerden yararlanmasý, sonraki gözlemlerini bunlarla birleþtirerek sonuçlar çýkarmasý hatta tüm bunlarý yaparken alet ya da aygýt kullanmasý hatta bu amaçla o alet ya da argýtlarý yaratmasý, böylece veri toplamasý ve bunlarýn arasýndaki baðlantýlarý kurmasý suretiyle oluþan bilgidir.

3   Felsefi Bilgi:

Bu tür bilgi ise önceki iki tür bilginin birikiminde ayrý ayrý duran bilgiler arasýndaki baðlantýlarý kurarak, sonra hepsini bir bütün içinde toparlayarak oluþturulan bilgidir.

Þimdi belki bu bilgi türlerine iliþkin örnekler istenir. Gerekiyorsa o ayrýntýya gireriz. Ancak önce þu kategoriye bir bilgi olarak bakalým; bunda uyuþuyor muyuz? Az önce belirtmiþ olduðum üzere, uyuþmak zorunda deðiliz. Ýsteyen eleþtirir; isteyen kendi bildiðince, daðarcýðýndaki birikim uyarýnca eklemesini yapar. Ýsteyen araþtýrýr; farklý bilgiler bulur; bizi de bilgilendirir.


Balk: Ynt: Bilgi Nedir?  2
Gnderen: asimov - Nisan 19, 2012, 07:39:15 s
Merhaba

Sn ADAM'ýn bu baþlýk altýnda yapmýþ ulduð sýnýflandýrmaya katýlýyorum. Deðiþik adlarda verilebilir ama benimde benimsediðim gündelik bilgi 1.taným, teknik bilimsel bilgi 2.taným, ontolojik, varlýksal bilgi ise 3.taným içinde yer buluyor.

Saygýlarýmla.
Balk: Ynt: Bilgi Nedir? … 2
Gnderen: gnothi - Nisan 20, 2012, 02:57:22
Sayýn ADAM'ýn listesinde ilk sýrada yer alan bilgi türüne Türkçe'de "Gündelik Bilgi" deniyor. Daha doðrusu böyle denmesinde uzlaþýlmýþ. Ampirik bilgi denir felsefede.

Aslýnda akademik olarak incelendiðinde "Teknik bilgi" ve "Sanatsal bilgi" þeklinde iki tür daha bulunuyor üniversitelerin felsefe bölümlerine göre ancak ben de þahsen forumumuzun objektifiyle baktýðýmýzda yeterli bulmaktayým Bilgi'nin Sayýn ADAM'a göre üç bölümde incelenme fikrini.
Balk: Ynt: Bilgi Nedir? … 2
Gnderen: Arais - Nisan 20, 2012, 11:09:47 s
               Sayýn gnothi

Sayýn Adam konuyu çok daðýtmamak ve daha basite indirgemek için öle yazmýþ olsa gerek.Felsefe' bilgi dahada çeþitlendirilebilir yoksa.


Saygýlarýmla
Balk: Ynt: Bilgi Nedir? … 2
Gnderen: ADAM - Nisan 21, 2012, 08:26:47

Adlandýrmak sýnýrlandýrmaya neden oluyor. Baþka bakýþlar, adýný baþka türlü koymayý gerektirebilir. Asýl önemli olan, üç kategori varsa ve bunda uyuþuluyorsa, bunlarýn içeriði üzerinde uyuþmak.

Örneðin bunlardan ilki olan, benim belirtiþimle "görsel ve deneyimsel bilgi" kategorisini alalým. Sayýn Asimov ve Sayýn Gnothi buna "gündelik bilgi" demiþler. Olabilir. Beni rahatsýz etmiþyor. Sonra bir kitap ya da ansiklopedi açalým. Ýnternette bir güvenilir site de olabilir. Oradan daha önce bilmediðimiz bir þeyi okuyalým; öðrenelim yani bilgisini edinelim. Ýþte o okumuþ ve öðrenmiþ olduðumuz þey de bir bilgi... Görsel, deneyimsel ya da gündelik denilebilir mi buna? Hayýr. Sonraki kategorilenden birine girebilir mi? Hayýr. Buna "iþlenmemiþ bilgi" diyebilir miyiz? Belki; olabilir. Bu bilgi iþlenerek bilimsel bilgiye dönüþtürülebilir mi? Türüne göre olabilir de olmayabilir de. (Buna teknik diyemeyiz çünkü teknik ile baðdaþmayan bilim türleri de var.)

Demek istediðim þu ki, adlarýný bir yana býrakalým. Ýlk aþama, ara aþama, son aþama da diyebiliriz. Buradaki ilk ve son sýfatlarý da tartýþmaya açýk olur.  Önemli olan þu: Tüm bunlarýn dýþýnda ve bunlardan farklý olarak, bilenin bilinen ile olan iliþkisini bu ikisinden farklý bir varlýðýn kurup oluþturduðu bir bilgi, bu üç kategorinin neresinde, hangisinde? Dahasý, öyle bir bilgi gerçekten var mý? Aslýnda yok da, birileri uydurmuþ ve ötekileri de bilgisizliklerinden yararlanardak var olduðuna inandýrmýþ, sonra da bundan kendisine bir pay çýkarmýþ  olmasýn...