Masonlar.org - Harici Forumu

 

Gönderen Konu: REGIUS – 19 ( Son )  (Okunma sayısı 3600 defa)

0 Üye ve 1 Ziyaretçi konuyu incelemekte.

Eylül 13, 2010, 11:16:47 öö
  • Seçkin Üye
  • Uzman Uye
  • *****
  • İleti: 7281
  • Cinsiyet: Bay



 Ayrıca şunları da öğütlerim ben sana,
 Anlatıp öğretmen için tüm akranlarına,
 Her zaman bir efendi ile rastlaştığında, [l72]
 Salonda, kulübede, veyahut bir kurulda,
 Onunla tam karşı karşıya gelmeden önce,
 Başlığını ya da kepini çıkar iyice;

 Elbette en az iki hatta belki üç kere,
 Efendinin önünde eğilmelisin yere;
 Bu işi sağ dizini kırarak yapmalısın,
 Böylelikle kendin de saygınlık kazanırsın.
 Başlık ya da kepini uzakta tut bedenden,
 İzin verilene dek giymen için yeniden.

 Onunla konuşmada bulunduğun sürece,
 Çeneni tutmalısın hoşlukla ve güzelce;
 Kitapta belirtilen iyi huy uyarınca, [173]
 Onun yüzüne bakman gerekir saygılıca.

 Ayaklarını ve ellerini oynatmadan dur,
 Çünkü kaşınmak ve dolanmak kabalık olur;
 Tükürmekten ve burnunu çekmekten sakın,
 Bunları ancak yalnız kaldığında yaparsın.
 Eğer sen akıllı ve sağgörülü kişiysen,
 Gereklidir kendine egemen olabilmen.

[172] Şimdi sözü edilen "efendi", özellikle saygı gösterilmesi gereken bir kişidir.

[173] Hangi kitapta?... Yapıcılık Zanaatı'na özgü değilse, genel görgü kurallarını içeren bir kitap olmalı.

 Her ne zaman olursa gittiğinde salona,
 Nazik ve iyi olan soylular arasına, [174]
 Hiç bir şeyde kendini abartma olduğundan,
 Ne kanının soyundan ne de kurnazlığından,
 Hiç bir yere yaslanma, ne de bir yere otur,
 Unutma ki bu çok iyi ve temiz bir huydur.
 Bu nedenle gördüğün güler yüz azalmasın,
 Gerçekten iyi huyla ülkeni kurtarırsın.

[174] "Soylular" olarak çevrilmiş sözcüğün Regius'taki aslı "gentles" olarak geçiyor. Sözlük anlamı bakımından bu "nazik adamlar" demektir. Sonradan "gentlemen" biçimini almıştır ve Türkçeye de "centilmen" olarak dönüştürülmüştür. Fakat Orta Çağ'daki kullanımı bakımından, bu nitelikteki bir kişi kesinlikle ve yalnızca bir "soylu"dur.

 Babalar ve anneler, onlar her ne iseler,
 Çocuk da iyi olur onlar iyiyse eğer.
 Salonda, iç odada, her nereye gidersen,
 iyi davranışlardır insanı adam eden.
 Akıllıca yönel bir sonraki dereceye,
 Onlara ara sıra saygını göstermeye; [175]
 Ancak karşı saygı göstermeye girme hemen,
 Onları iyice tanıdığını bilmeden. [176]

[175] Demek oluyor ki, o dönemlerde bir çırağın kalfalığa geçebilmesi, bir kalfanın da usta olabilmesi için, ileri gelen soyluların onayı gerekiyordu. Bunun için bir masona, belki de biraz "politik" olarak nitelenebilecek bir tutum benimsemesi öneriliyor.

[176] Bu aşamada saygı kuralları sona eriyor ve sofra töresine geçiliyor.

 Et hazırlanmış olup konduğunda önüne,
 Mutlu olarak ve dürüstlükle bak yemene;
 Öncelikle dikkat et temiz olsun ellerin,
 Ve kullanacağın bıçak pürüzsüz ve keskin,
 Ve ekmeğini kopar ancak etine göre, [177]
 Orada yenmesi uygun olduğu üzere.

[177] Bu sofra düzeninde uygulama şöyleydi: Çatal yoktu, et ve ekmek elle yenirdi. Sofranın büyüklüğüne göre ortada et kesmek için bir ya da birkaç bıçak bulunurdu. Et, sofranın ortasına iri bir parça olarak konulurdu. Herkes, sırayla bıçağı alır ve yiyeceği et parçasını keserek alır, kocaman bir somun olarak ortaya konan ekmekten de, bir kerede yiyebileceği kadar bir parça koparırdı.

 Sofrada oturduğun sırada eğer senden
 Daha değerli birinin yanına düşersen,
 Önce onun ete dokunmasına izin ver,
 Kendin ona sonra ulaşmaya özen göster.

 En güzel lokmayı sen almamalısın ele,
 Ondan pek çok hoşlanıp sevmekte olsan bile;
 İyi ve temiz tutmaya çalış ellerini,
 Boş yere lekelemekten sakın peçeteni [178]
 Oradayken burnunu sümkürmeye kalkışma,
 Et kaçtı diyerek de dişini karıştırma;

 [178] "Peçete" olarak çevirdiğimiz sözcük Regius'ta "towel” olarak geçiyor. Bunun Türkçe karşılığı ise ''havlu"dur. Orta Çağda sofrada ne peçete ne de havlu kul1anılması, hele bunun "kişiye özel" olması söz konusu değildir. Fakat herkesin, kendine özel, mendil gibi bir eşyası bulunabilir. Burada söz edilmekte olan da bu olsa gerektir.

 Kupana çok dalarak derine batma sakın,
 Bir haylice içmeyi istesen bile kalsın;
 Olmaya ki bu nedenle gözlerin yaşarır,
 Artık incelikle davranışın kalmamıştır.
 Başlarken içmeye ya da konuşma yapmaya,
 Özen göster ağzında et bulundurmamaya.

 Eğer herhangi birini içerken görürsen,
 Senin yaptığın konuşmayı önemsemeden,
 Her ne içerse içsin o, şarap ya da bira, [179]
 Anlatmakta olduğunu kesiver o sıra,
 O hangi dereceye gelmiş olursa olsun,
 Kimseyi azarlamamak aklında bulunsun; [180]

[179] "Bira" olarak çevrilmiş sözcüğün aslı "ale", yani malt özüdür.

[180] Kardeş Sofrası'nda birisi konuşma yaparken, diğerlerinin yemeyi ve içmeyi bırakıp dinlemeleri gerektiğinin Orta Çağ'a (belki daha da eskilere ) uzanan bir geleneksel görgü kuralı olduğunu görüyoruz. Fakat önemli olan noktalardan biri de, bu kuralın tersine davranın bir kişiye karşı sert çıkışlarda bulunmayarak, onu nazikçe uyarmak gerektiği.

 Ne de sana düşmeli bir kimseyi ayartmak,
 Eğer istiyorsan saygınlığını korumak;
 Orada böyle bir söz ortaya çıkabilir,
 Seni de bundan böyle kötü gösterebilir.
 Kapalı tut elini yumruğuna alarak,
 Ve "ben bunu biliyordum" demekten dur uzak, [181]

[181] Anlaşılan Kardeş Sofraları'nda ara sıra nükteler anlatılırdı. Fakat anlatılan nükteyi önceden duymuş olanın bile bunu belli etmemesi gerekirdi.

 İç odada, arasında zeki hanımların, [182]
 Yeridir dilini tutup gözünü açmanın;
 Yüksek kahkahalar atmamaya bak gülerken,
 Kaçın ahlaksızlıktan ve kötü sözlerden.
 Şakalaşma akranın olmayan kimselerle,
 Ne de duyduklarını bütün herkese söyle;
 Bir takım yapılacak işler yaratma kendine
 Neşelenmeye, ne de beğeni almak için;
 Yoksa yozlaştırabilirsin kendi kendini,
 Güzel sözlerleyse edinirsin dileğini.
 Değerli bir adamla karşılaştığın zaman,
 Başlık ya da kepini çıkart hemen başından; [183]
 Kilisede, çarşıda ve önünde kapının,
 Onu yeri nedeniyle selamlamalısın. [184]

[182] Buradan anlaşıldığına göre, salondaki Kardeş Sofrası'na yalnızca erkekler katılırlardı. Hanımlar ise daha içerideki bir odada (chamber) toplanırlardı. Kardeş Sofrası'ndan sonra ve dağılmadan az önce erkekler hanımların yanına giderlerdi.

[183] Bu konu daha önce geçmişti, ama burada yineleniyor. Demek ki o zamanlar çok önemsenirdi. O zamanlarda, kilise dışında kapalı bir yere girildiğinde de, gerekmedikçe başlıklar çıkarılmazdı.

[184] Aslında bu bir basit selamlama değil. Daha önce ayrıntılı bir biçimde betimlenmiş olduğu üzere bir ''reverans". Birinin bu reveransı yapmadan önce ise, karşısındakinin reverans ile selamlanması gereken bir kişi olduğunu kesinlikle bilmesi gerekiyor. Aksi takdirde kendini küçültmüş ya da gülünç duruma düşürmüş olabilir.

 Bir adamla birlikte yürümekteysen eğer,
 Ona veriyorsan kendinden çok değer,
 Arkasında kalmalı en ileri omuzun,
 Bu noksanlığın değil, olur en iyi huyun;
 O konuşma yaptığı zaman sen dur sessizce,
 İstediğini söyle, ancak o bitirince,
 Konuşmanda açık ve seçik olmalı sözün,
 Ve her ne söyleyeceksen önce iyi düşün;
 Fakat bir diğerini etme sözünden yoksun,
 İster şarabında ister birasında olsun. [185]

[185] Bunun anlamı, "ne sofra başında ne de hep birlikte ayakta bir hafif içki alırken".

 Böylece İsa yüce erdemini gösterir,
 Ayırıp sana hem bilgi hem de bir yer verir, [186]
 Bu kitabı çok iyi okuyarak bilmeye,
 Cennete varman için ödülün olsun diye.

 Amin! Amin! Olmalı ve yapılmalı öyle!
 Sadakamız için hepimiz söyleriz böyle. [187]

[186] Ayrılacak olan şey hem bilgi, hem de Cennet'te bir yerdir.

[187] "Sadaka" olarak çevrilmiş sözcüğün aslı "charity" olarak geçiyor. Bu sözcüğün Türkçedeki tam karşılığını bulmak zordur. "İçtenlikle ve sevecenlikle yapılan yardım" olarak betimlenebilir.


İşte Regius burada son buluyor.

Şu son bölümde aktardıklarımın üzerinde söylenebilecek o kadar çok şey var ki…

Fakat ben bu söyleyebileceklerimin hiç birini söylemeyeceğim. Bence bu son bölüm, forumdaki katılımcıların birçoğunun zihninde çeşitli sorular oluşturmalı. Diyeceklerimi o soruları yanıtlama aşamasına bırakıyorum.

Hiç soru sormayanların da canı sağolsun.



ADAM OLMAK ZOR İŞ AMA BUNUN İÇİN ÇALIŞMAYA DEĞER.


Aralık 30, 2010, 09:41:27 ös
Yanıtla #1
  • Ziyaretçi

Regius el-yazmaları, sizinde 1. bölümde belirttiğiniz gibi 1350-1390lı tarihlerde yazıldığı söyleniyor.Orjinal metinlerinde yani ingilizceye çevirilmemiş halinde ki yazım dilinde bolca portekizce ve ispanyolca kelimeye rastlanıyor.Bu bakımdan kopya değil belki ama alıntı kullanılmış olabileceğini düşünüyorum.Çünkü gerek orjinal metnin yazım dili gerekse metinde ki kelime kökenleri biraz daha eski tarihleri gösteriyor.
Bu bakımdan bu metni "Como Ustaları" dönemine ait bir metin olduğunu ve büyük ihtimalle o dönemde yazılmış olabileceğini düşünmek bence hata olmaz.
İngilişzceye çevrimi bile son derece zor olan bu metni,Türkçeye çevrilmiş haliyle paylaştığınız için teşekkür ederim.

Saygılarımla


Haziran 27, 2012, 06:17:33 ös
Yanıtla #2
  • Ziyaretçi

Regius'taki 15 noktanın sonradan eklenmiş olduğunu Regius 10 başlığı altında öğrenmiştik. Ayrıca bir din adamı tarafından yazıldığı da birkaç yerde karşımıza çıkmıştı. Bu son bölümle benim aklımda şöyle sorular oluştu: Regius 15 başlığından önceki başlıklarda, "bunu yazan kesin bir din adamıdır" diyebileceğimiz bir veri çıkmadı. Bu 15 noktayla, bu başlıktaki son bölüm gerçekten biraz dini görünüyor; adeta vaaz gibi. Ayrıca dizeler nesnel değil de, öznel gibi. Acaba 15 noktayı yazan kişiyle, son bölümü yazan kişi ve yazıldığı zaman dilimi aynı (14. yy) olup, önceki bölümler bambaşka bir tarihten alıntıyla ve başka kişiye ait olabilir mi?

Saygılarımla.


Haziran 28, 2012, 12:28:59 ös
Yanıtla #3
  • Seçkin Üye
  • Uzman Uye
  • *****
  • İleti: 7281
  • Cinsiyet: Bay


Sayın Caius Keyes'in dedikleri çok doğru. Bu doğıruluğu ben söylemiyorum, söyleyebilmekliğim kapasitemi aşar, bu konu üzerinde yazılar yazmış bilim adamlarının belirttiklerinden derleyip çıkarıyorum dediklerimi...

Regius'un irdelemesine geçeceğiz yakında günümüzdeki geçerliliği bakımından bir başka başlık altında ama o ayrı bir konu... Regius'un son halinin bir din adamı tarafından derlendiği kuşku götürmez. Nitekim hepsi aynı tempoda bir şiir ya da şarkı biçiminde düzenlenmiş olsa bile, birkaç ayrı kaynağının bulunduğu açıkça belli oluyor. Kimisinde bir aktarım tarzı var, kimisinde bir kurumun içinda yaşama ilkelerinin ortaya konuşu, kimisinde öğütler ya da öneriler. İşte zaten o öğüt ve öneriler sırasında ele veriyor din adamı kendisini.

Bana göre, yapıcının işi gücü yok da kiliseye gidip o kişinin dediklerini yapacak!

Ancak kim bilir, eğer kilise hemen şantiyenin burnunun dibindeyse olabilir de... Nitekim Müslüman ya da Müslümanlığın ağırlıkta olduğu ülkelerde de birçok kişinin günlük yaşamda gün arasında işini gücünü bir yana bırakıp namaza gitmesi söz konusu değil mi? Üstelik günümüzde bile... Öyle, çünkü din işten önemli.

Hıristiyan Batı ülkelerinde artık böyle katı kural ve uygulamalar yoksa da kimi kırsal kesimlerde ve özellikle bazı mezheplerde (örneğin Matodistlerde)  bu hayli sıkı tutulur.

Laf, söylenmesine başlandığında bitmeyebiliyor ve konu dışına taşılabiliyor. Burada son dizeler elbette hiç de nesnel değil. Birbirinden farklı sözler ve eğilimler, Sayın Caius Keyes'in dediğini doğruluyor.

       
« Son Düzenleme: Haziran 28, 2012, 12:32:30 ös Gönderen: ADAM »
ADAM OLMAK ZOR İŞ AMA BUNUN İÇİN ÇALIŞMAYA DEĞER.


 

Benzer Konular

  Konu / Başlatan Yanıt Son Gönderilen:
0 Yanıt
3747 Gösterim
Son Gönderilen: Ağustos 11, 2010, 03:18:42 ös
Gönderen: ADAM
0 Yanıt
3236 Gösterim
Son Gönderilen: Ağustos 12, 2010, 06:44:15 ös
Gönderen: ADAM
0 Yanıt
3040 Gösterim
Son Gönderilen: Ağustos 13, 2010, 11:33:54 öö
Gönderen: ADAM
0 Yanıt
2570 Gösterim
Son Gönderilen: Ağustos 16, 2010, 11:17:46 öö
Gönderen: ADAM
0 Yanıt
2319 Gösterim
Son Gönderilen: Ağustos 17, 2010, 02:15:53 ös
Gönderen: ADAM
0 Yanıt
2297 Gösterim
Son Gönderilen: Ağustos 19, 2010, 01:38:09 ös
Gönderen: ADAM
0 Yanıt
2343 Gösterim
Son Gönderilen: Ağustos 20, 2010, 01:22:00 ös
Gönderen: ADAM
0 Yanıt
1666 Gösterim
Son Gönderilen: Ağustos 23, 2010, 10:21:07 öö
Gönderen: ADAM
14 Yanıt
6005 Gösterim
Son Gönderilen: Haziran 27, 2012, 02:50:04 ös
Gönderen: BULGARIA
5 Yanıt
4498 Gösterim
Son Gönderilen: Ekim 14, 2012, 10:09:14 ös
Gönderen: NOSAM33