Masonlukta Ateş!

[ADAM]

Antik Çağ insanı, doğanın oluşumunu dört öğe çerçevesinde tanımlamış. Bu Batı dünyasında böyle, Doğu dünyasında buna bir öğe daha eklenmiş.

Bu dört ya da beş öğe, salt nesnel ya da fiziksel öğeler olmakla kalmıyor. Bunların soyut ya da felsefi yönleri de var.

Masonlukta dört öğe, simgesel bir açıdan değerlendirilir. (Bu kurumda “beş öğe” yok bildiğimce. Belki birtakım yüksek derecelerde falan vardır; ben bilmiyorum.)

Bu dört öğeyi hepimiz çok iyi biliyoruz: Hava, Ateş, Su, Taş. (Kimileri bunların sonuncusuna “toprak” der ama aslında taş. Toprak, taşın hava ile karışmış hali.)

Burada bunlardan ateşi konu olarak aldım.

Neden ateş?

Nedeni yok. Öylesine…

Geçenlerde forumun bir başka başlığı altında “tutku” konusu gelmişti gündeme. İşte Masonlukta ateş, insanın yaşamını büyük ölçüde etkileyen tutkuların simgesi olarak benimseniyor genellikle. Bu bakımdan hem “olumlu ve yararlı” hem “olumsuz ve zararlı” olarak nitelenebiliyor.

Bunların ayrıntısına girmek istemiyorum çünkü Masonlukta ateş konusu bu kadarla kalmıyor. Başka kullanımlarına da bakmak istiyorum Masonlukta ateş kavramının kullanılışının.

Bunlardan biri de çok ilginç doğrusu…

Başka başlıklar altında bir mason locasının mabetteki oturumundan genellikle sonra bir sofra düzenlendiğinden ve bunun “Kardeş Sofrası” olarak anıldığından, pek özel durumlarda “agap” ya da “şölen” dendiğinden söz edilmişti. Bu sofralarda, sırası geldiğinde, hep birlikte kadeh kaldırılmasının bir geleneksel uygulama olduğuna da değinilmişti.

İşte bu hep birlikte kadeh kaldırıldıktan sonra hep birlikte bir seslenme yapılıyor «Ateş!» diye…

Masonların başına dert açmış bir geleneksel uygulama.

Antimasonik cephe, Masonlukta masonların birer devrimci (ihtilâlci) olarak yetiştirildiğini ileri sürüp, bir de bunu elinden geldiğince kanıtlamaya pek meraklıdır. İşte bu «Ateş!» diye seslenme de onlara göre o kanıtlardan biri. Bir tek masonların silahlı eylem eğitimi kampında toplandıkları söylenmedik olarak kalmış.

Masonlukta ateş ile bağlantılı birtakım başka kavramlar da geçiyor: Ateş düşünürü, ateş koruyucusu, ateş işareti gibi… Masonlukta bu kavramların kullanımı çerçevesinde Mazdaizm’den esinlenmeler olduğunu söylemek pek yanlış olmaz sanırım. Hani kimileri Masonlukta sadece Tevrat’tan ve İncil’den alıntılar (?) ve esintiler (!) bulunduğunu söyler ya… Buyurun buna Zend Avesta’yı da ekleyin gönül rahatlığıyla.

Başka bir şey ekleyemez miyiz?... Örneğin Kuran-ı Kerim yok mu?

Eklersiniz eklemesine de, konu başlığının dışına çıkarız o zaman.

Bu bağlamda ilginç bir diğer nokta daha var.

Benim yazılarımı sürekli okuyanlar biliyor: Ben, çağımızdaki Masonluğun tarihsel kökeninde Operatif Masonluk denilen geleneksel inşaatçılık mesleği ve zanaatının olmadığını, bunun sonradan bir kılıf olarak uydurulduğunu ileri sürenlerden yanayım.

Masonluktaki simgesel öğelerin kökenlerini araştırdığımızda, bunların çoğunun işte o Operatif Masonlukta ve bir bölümünün de Orta Çağ ve sonrasında Avrupa aristokratik yaşamında olduğunu görüyoruz.

Şimdi ben size burada bu bağlamda bir liste yapsam ve sonra sorsam «Şu simgesel nitelikli ateş kavramı nereden gelme acaba?» diye; eminin ki hemen Avrupa aristokratik yaşamından bir kesit ararsınız.

Oysa pek ilginç olan şu ki özellikle kardeş sofralarındaki bu simgesel terim doğrudan Operatif Masonluktan alınma.

Bunun ötesini anlatmayacağım; bir bilen vardır elbette anlatmak isteyecek olan…

[Hacamat]

''Ateş'' aynı zamanda koç burcunda olanların da sembolü...

[ARCHITECT]

Sn. ADAM diğer öğeler hakkında da konu açmayı düşünüyormusunuz acaba?

[ADAM]

Diğer öğeler?

Dört öğeden söz edince hava, su ve taş mı?

Hava ile su ritüelik olarak kullanılır Masonlukta ama öyle pek önemli sayılmaz.

Taş ise elbette önemli. Masonluğun hemen tüm öğretisi bsimgebsel olarak o taş kavramı üzerine kurulu. Bundan da birçok başlık altında söz ettiydik sanıyorum. Hatta hamtaş ile küptaş grafiklerini bile verdiydik. Yinelemeye gerek yok sanırım. İndekse girince bulunur.

Sevgiler.

[ARCHITECT]

Ben eski konuları biraz daha araştırayım ozaman, Teşekkürler.

[smyrnali]

Ates kultu Anadolu'da ocak diyede bilinir. Ocagin sonmesin ,denir .Ocagi yakan besliyen atestir .
Bu ocakta as piser .bu ocakla  sofralar kurulur ,doyulur,doyurulur .
Sofrada yer alanlar kabul gorenlerdir ,bu ocaktan beslenip bu ocaga hizmet edeceklerdir ,bu ocaga odun olan yanacaktir ,ates olacaktir .
Dergah egitiminde ilk kapi atestir ,pismeyi ifade eder .
Burada tum mertebeleri tamamliyan ,mursit olanin ocaktan atilan bir atesli odunla ,gidecegi yeri ,yurdu bildirilir,ona  git ocagini ac denir .
Buradaki ates gunesi ,ve isigin butun kavramlarini tanimlarini sembolize eder .
Iran'da ki  Zerdusluk .Mazdaizm, Antik Yunan’da Apollon tapinagi , Misirda Osiris ogretileri ,Delf Mabedi ogretiliri ve bizdeki Aleviler hepsi ayni kaynagin farkli yansimalari .....ve ben masonlarida bu kapsamin icinde goruyorum .
Her ne kadar Yuzeysel bilgiler burada paylasiliyor olursa olsun ,bilginin aslindan uzaklastirmak mi desem yoksa daha yuzeye indirmeleri mi desem ...bunu bilerekte yapiyor olabilir , yada zaman icinde sir bilgilerin ozunden koptuklari icin aslini kendileride unuttuklarindanda olabilir .
Bir tapinak ogretisinde  butun kadim bilgiler  semboller ile anlatilir ,sembolleri ustatlar derecelere gore aciklar.
Tapinak ,dergah yada ocak   girisininin  gizli tutulmasi, onlarla ilgili bilgiler , uygun sartlari tasimayan yani, cemaate üye olmayanlara verilmedigi gibi, cemaate ait bilginin saklanmasi ve ehil olmayanlar yada  inisiye edilmeyenlere verilmemesi de, bu cemaatlere üye olmanin sartlarindan biridir.
Tum tapinak  yada dergah ogretilerinde :
Dört Büyük Kozmik Varedici Gücün" sembolleri  olan ,Bu dört enerji; Ruh Enerjisi, Zaman Enerjisi, Fizik Enerjisi ve Hayat Enerjisi' Ates, Hava,  Su  tas yada Toprak sembolleri ile ifadelendirilmis .
 
Buradaki  ates ile anlatilan ''Tanrisal Isik" .

 “Kardeş Sofrası” nda kaldiralan kadeh ''ATES '' ile ifade edilende bu mabedin ,bu ocagin ve bu sofranin insanlari Tanrisal isiga kadehi birlik ve berlaberlikte sadakat icinde kaldiriyor olamaz mi ?
( 5 . oge = bu dort ogenin, idirakinde olan  bu vasiflara hakim olan Insan )
diyorum   
sevgiler ...

[ADAM]

Sayın smyrnali, sağ olsun, yazmış da yazmış... Genel ve simgesel olarak "ateş" konusu elbette çok daha ayrıntılandrırılabilir de...

Ancak Masonluk'ta ateş, iki ayrı yerde kullanılır. Bunlardan birinde ateş şu dört öğe ile bağlantılı önemli bir simge, diğerinde ise öyle bir bağlantısı olmayan bir simgesel sesleniştir. Her ikisinin de açıklanışı, Sayın smyrnali'nin anlattıklarından çok daha basit, çok daha yalındır.

Korkarım Masonluk'ta çok ağır bir felsefi öğretim bulunduğu sanılıyor. Yanılgılar da bundan kaynaklanıyor.  Oysa Masonluğun öğretileri pek öz... Masonlar bunun üzerine bir felsefe inşa edebilir, etmişlerdir de, o ayrı...   

[smyrnali]

[peacewings]

Daha önce nerede okuduğumu hatırlamıyorum fakat Masonlukta ateş ile şarap arasında bir ilişki olduğunu anımsıyorum. Belli ki Sayın ADAM, başlığı koyarken sonuna ! işaretini bilerek aslında atıfta bulunarak koymuş. Yanılıyor muyum?

Şimdi farkettim, Sayın smyrnali'ni de yukarıda belirtmiş.

Saygılarımla.

[ADAM]

Yok, hayır, başlığa "!" işareti, Türk dili uyarınca noktalama kuralları çerçevesinde konmuştur. Onun yerine tek nokta konursa, simgeselh değil gerçcek anlamda ateş anlaşılır.

Kardeş sofralarındaki "Ateş!" seslenişi ile elbette içki arasında bir bağlantı vardır çünkü içki de simgesel olarak barut, içkinin içildiği kupa ya da bardak (kadeh) simgesel olarak batarya denilerek anılır.

Bunlar güzel, geleneksel, biraz da nostaljik  simgeler. Salt Masonluğa özgü simgeler değil; Masonlukta da kullanılıyor. Benzerlerine, alkollü içkilere hele bunların arasında şaraba özellikle karşı çıkan radikal görüşlü İslam inançlılarına bir anamsatma olarak Bektaşilik'te de özenle yer verilmiş olduğuna değinelim.

Kuşkusuz Masonlukta şarabın önceliği oradan değil bir başka yerden gelir ama o konumuzun dışında kalır. Fakat bir eklemede daha bulunmak gerekir ki, sofradaki içkinin alkollü olması zorunluluğu da yoktur.

Gerçi bu bağlamda anlatılan nükteler de vardır ama o kadar ayrıntıya girmeden bu kadarıyla yetinebiliriz.